Switch to: uk
26 March 2017 15:36PM

บรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋ว กับนิยามใหม่แห่งยุค

31 Aug 15 ,  Administrator
  • 0

ราช ซูบรามาเนียม (Raj Subramaniam) รองประธานฝ่ายการตลาดและสื่อสาร FedEx Services

 

“หากไม่สามารถจะโกอินเตอร์ได้ ก็ไม่คุ้มค่าที่จะก่อตั้งธุรกิจใหม่”
เซอร์ริชาร์ด แบรนสัน (Sir Richard Branson) ผู้ก่อตั้ง Virgin Group

 

ย้อนกลับไปในช่วงต้นปี 2003 ชาวเดนมาร์กชื่อ จานัส ฟริอิส (Janus Friis) และชาวสวีเดนชื่อ นิคลาส เซนนสตอม (Niklas Zennström) มีความคิดที่จะสร้างโปรแกรมประยุกต์หรือซอฟต์แวร์แอพพลิเคชัน และคิดที่จะก่อตั้งธุรกิจขึ้น และด้วยความช่วยเหลือจากนักพัฒนาซอฟต์แวร์ชาวเอสโตเนียนสามคน บริษัทข้ามชาติรายใหม่ก็ได้ถือกำเนิดขึ้น แม้จะเป็นบริษัทเล็กๆ ที่ไม่มีใครเคยรู้จักมาก่อน จากนั้นพวกเขาก็ได้ลงทะเบียนชื่อโดเมนเนมทางอินเทอร์เน็ตและเตรียมความพร้อมสำหรับการเปิดตัวของรุ่นเบต้าของแอพดังกล่าวในเวลาต่อมาในปีนั้นเอง

เวลาล่วงเลยมาถึงปี 2011 ธุรกิจดังกล่าวได้ถูกบริษัทไมโครซอฟท์ ยักษ์ใหญ่แห่งโลกไอที เข้าซื้อกิจการไปในสนนราคาสูงลิบถึง 8.5 พันล้านเหรียญสหรัฐ แอพดังกล่าวคือ Skype ที่ได้กลายเป็นแอพยอดนิยมไปทั่วโลก ผมเองยังมีแอพนี้อยู่ในสมาร์ทโฟนเช่นกัน และเชื่อว่าอีกหลายคนที่กำลังอ่านบทความนี้ก็น่าจะมีแอพนี้ใช้งานอยู่เช่นกัน  

นี่เป็นหนึ่งในตัวอย่างที่เกิดขึ้นล่าสุดของ “บรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋ว” ซึ่งเป็นบริษัทเล็กๆ ที่ก่อตั้งขึ้นเอง ซึ่งหากไม่ใช่บริษัทที่เลือกผลิตสินค้าขายในตลาดโลก ก็จะต้องเป็นบริษัทที่ใช้ประโยชน์จากแพลตฟอร์มธุรกิจออนไลน์ และอาศัยการเปิดกว้างของเศรษฐกิจโลกที่เปิดโอกาสมากขึ้นในการเข้าสู่ตลาดโลก   

สิ่งที่ทำให้บรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋วรุ่งเรืองอย่างในทุกวันนี้ ก็คือ ความเป็นจริงที่ว่าในศตวรรษที่ 21 นี้ คุณไม่จำเป็นต้องเป็นบริษัทขนาดใหญ่โตในการที่จะเข้าสู่ตลาดโลกอีกต่อไป วันนี้คุณมีแค่อุปกรณ์เคลื่อนที่ รูปแบบในการจัดส่งสินค้าและบิ๊กไอเดียก็เพียงพอแล้ว เพราะแม้แต่บริษัทขนาดเล็กที่สุดก็สามารถเข้าถึงนวัตกรรมด้านโทรคมนาคมและการคำนวณ โดยเสียค่าใช้จ่ายเพียงน้อยนิดหรือแทบจะไม่ต้องเสียอะไรเลย    ซึ่งหากย้อนกลับไปเมื่อ 15 ปีก่อนก็ยังถือว่าอยู่ไกลเกินเอื้อมสำหรับบริษัทขนาดใหญ่ นี่คือการเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่ที่มีนัยสำคัญอย่างยิ่ง

ฮัล แวเรียน (Hal Varian) หัวหน้านักเศรษฐศาสตร์ของกูเกิ้ล เชื่อว่าประเด็นดังกล่าวนี้จะก่อให้เกิดผลกระทบในระดับเปลี่ยนเกมในเวทีเศรษฐกิจและวัฒนธรรมของโลกในช่วงต้นศตวรรษที่ 21  ซึ่งผมเชื่อว่านี่ไม่ใช่การกล่าวที่เกินจริงเลย ด้วยการผสานเครือข่ายเสมือนจริง (อินเทอร์เน็ตความเร็วสูง การสื่อสารผ่านมือถือและเทคโนโลยีดิจิทัลอื่นๆ) เข้ากับเครือข่ายทางกายภาพ (ระบบขนส่งและโลจิสติกส์) จะทำให้บรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋วมีศักยภาพที่จะส่งผลกระทบต่ออุตสาหกรรมต่างๆ ได้ในชั่วข้ามคืน พวกเขาจะมากำหนดนิยามใหม่ให้กับยุคของเราได้มากพอๆ กับที่บรรษัทข้ามชาติขนาดใหญ่ได้กำหนดนิยามของการทำธุรกิจทั่วโลกเอาไว้ ในช่วงปลายศตวรรษที่ 20    

แล้วบรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋วมีทีเด็ดแค่ไหน? มาเริ่มกันที่คำจำกัดความของบรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋วกัน นั่นก็คือ วิสาหกิจขนาดย่อยและขนาดกลาง หรือ เอสเอ็มอี นั่นเอง ซึ่งถือเป็นองค์ประกอบที่สำคัญมากๆ ต่อระบบเศรษฐกิจของโลก คิดเป็นสัดส่วนสูงถึง 90% ของธุรกิจที่มีอยู่ทั้งหมด  มากกว่า 99% ของนายจ้างมีความมั่นคง  และมีสัดส่วนมากกว่า 50% ที่มีการจ้างงานทั่วโลก   ธุรกิจเหล่านี้มีความได้เปรียบเหมือนกับเอสเอ็มอีรายอื่นๆ เช่น มีความคล่องตัวในการตอบสนองอย่างรวดเร็วต่อการเปลี่ยนแปลงของตลาด ดีเอ็นเอการทำงานร่วมกันที่ส่งเสริมการสร้างสรรค์นวัตกรรม รวมถึงไม่มีปัญหาในเรื่องความเฉื่อยทางสถาบัน ซึ่งเป็นปัญหาสำคัญที่มักเกิดกับองค์กรขนาดใหญ่กว่า และที่ไม่น่าแปลกใจเลยก็คือขนาดของโอกาสที่วิสาหกิจขนาดจิ๋ว ขนาดเล็กและขนาดกลาง (MSMEs) มีนั้นยังมีให้เห็นอยู่ตลอดเวลา อย่างในปี 2012 แม็คคินซีย์คาดการณ์ว่า ด้วยการตอบโจทย์ธุรกิจขนาดจิ๋ว ขนาดเล็กและขนาดกลางในตลาดเศรษฐกิจเกิดใหม่ จะส่งผลให้เงินสำรองของธนาคารมีอัตราการเติบโตสูงถึง 20% ต่อปีในช่วงระหว่างปี 2010 – 2015            

อย่างไรก็ตาม ในขณะที่บรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋วได้กลายเป็นองค์ประกอบที่สำคัญยิ่งในประเภทของเอสเอ็มอี แต่มันก็มีความแตกต่างกันระหว่างบรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋วกับเอสเอ็มอีอยู่พอสมควร กล่าวคือ บรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋วมีข้อได้เปรียบหลายอย่างที่เอสเอ็มอีไม่สามารถจะมีได้ในการดำเนินงานในตลาดเดี่ยว เช่น ความสามารถในการใช้ประโยชน์จากองค์ความรู้ที่หลากหลายในระดับโลก ทักษะความสามารถและค่าแรงของแรงงาน  โดยสามารถดำเนินธุรกิจได้ทั่วโลก ตลอดเวลาครอบคลุมทุกเขตเวลา  ที่สำคัญ บรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋วมีข้อได้เปรียบทุกประการจากขนาดที่เล็กและคล่องตัว แถมยังสามารถดำเนินงานและสามารถทำการตลาดสินค้าและบริการของตนได้ในตลาดโลกผ่านหลายช่องทาง     

มีตัวอย่างให้เห็นในประเทศจีน ที่ซึ่งอินเทอร์เน็ตและเทคโนโลยีที่เกี่ยวข้องเป็นตัวขับเคลื่อนเอสเอ็มอีของจีนให้กลายเป็นบรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋ว พวกเขาใช้ประโยชน์จากโอกาสในการขายสินค้าไปยังลูกค้าต่างประเทศด้วยการใช้ตลาดออนไลน์ เช่น Alibaba หรือ Global Sources หรือแม้กระทั่งแพลตฟอร์มต่างประเทศ ทั้งนี้ มีการคาดการณ์ว่าการนำเข้าส่งออกของธุรกิจอีคอมเมิร์ซข้ามพรมแดนของจีนต่อปีจะมีอัตราการขยายตัวเพิ่มขึ้นเป็นสิบเท่าในอีกห้าปีข้างหน้า  ซึ่งขนาดของโอกาสสำหรับธุรกิจข้ามพรมแดนที่ว่านี้ไม่ธรรมดาอย่างแน่นอน  

และแน่นอนว่าบรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋วก็มีสิทธิ์ที่จะพบเจออุปสรรคต่างๆ นานาเหมือนกับธุรกิจอื่นๆ ทั่วไป บางรายอาจเจ๊งไม่เป็นท่าหรืออาจถูกซื้อกิจการ ส่วนใหญ่จะไม่ได้เป็น “skype” รายต่อไป พวกเขาอาจจะดูเหมือนกับ Vast.com มากกว่า ซึ่งเป็นบริษัทผู้ให้บริการโซลูชันบิ๊กดาต้าสำหรับผู้ซื้อบ้าน มีพนักงาน 25 คนกระจัดกระจายครอบคลุม 5 เขตเวลา 4 ชาติ 2 ทวีป โดยมีคณะผู้บริหารนั่งทำงานที่ซานฟรานซิสโก ขณะที่ประธานฝ่ายไอทีประจำการอยู่ที่สาธารณรัฐโดมินิกัน ทีมพัฒนาอยู่ที่เมืองเบลเกรด ประธานเจ้าหน้าที่บริหารของบริษัท กล่าวว่า “เรากำลังสร้างบริษัทของเราในแบบที่ไม่มีทางที่จะเป็นไปได้เลย หากย้อนกลับไปเมื่อ 2 ปีก่อน     

หรือจะมาดูที่ Local Motors บริษัทรถยนต์แห่งอริโซน่าที่มีความแตกต่าง บริษัทนี้ไม่มีทีมนักออกแบบและไม่เน้นหน่วยงานวิจัยและพัฒนาภายในของตัวเอง ทว่าบริษัทมีเครือข่ายนักออกแบบอิสระถึง 12,000 คน

จาก 121 ประเทศที่ร่วมกันออกแบบรถยนต์แห่งอนาคตให้กับบริษัท ซึ่งแตกต่างจากผู้ผลิตรถยนต์ส่วนใหญ่ บริษัทแห่งนี้ไม่มีโรงงานผลิตรถยนต์ขนาดใหญ่โตหรือมีสำนักงานใหญ่ระดับโลกที่หรูหรา พวกเขาผลิตรถยนต์โดยใช้เครือข่ายโรงงานขนาดเล็ก ณ วันนี้ บริษัทได้ออกแบบและผลิตรถยนต์ออฟโรด 50 คันและมีแผนที่จะผลิตเพิ่มอีก 1,500 คัน ด้วยค่าใช้จ่ายในการดำเนินธุรกิจที่ต่ำส่งผลให้บริษัทนี้กลายเป็นโมเดลธุรกิจที่ประสบความสำเร็จสูงมาก เพราะบริษัทนี้การจ้างงานพนักงานเต็มเวลาแค่ 15 คนเท่านั้น       

ที่เฟดเอ็กซ์ เราเชื่อว่าบรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋วจะเปลี่ยนโฉมหน้าของธุรกิจทั่วโลกในทุกภาคอุตสาหกรรมและครอบคลุมทุกสภาพภูมิประเทศ อุตสาหกรรมโลจิสติกส์มีบทบาทสำคัญต่อความสำเร็จของพวกเขา และเรากำลังเดินหน้าเพื่อสนับสนุนพวกเขา โดยไม่ได้ให้บริการเฉพาะการขนส่งที่รวดเร็วและไว้วางใจได้เท่านั้น แต่เรายังให้บริการความเชี่ยวชาญในด้านกฎระเบียบทางการค้าและการบริหารจัดการห่วงโซ่อุปทาน  เพราะในที่สุดแล้ว การส่งเสริมการค้าข้ามพรมแดนก็เท่ากับเป็นการส่งเสริมผลประโยชน์ของบรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋ว ซึ่งเอื้อต่อการเติบโตของเศรษฐกิจของชาติ และเมื่อถึงวันนั้น บรรษัทข้ามชาติขนาดจิ๋ว พนักงาน ลูกค้าและชุมชนต่างก็ได้พบกับความเจริญก้าวหน้ากันถ้วนหน้า